Roy Orbison, legendarny amerykański piosenkarz, autor tekstów i muzyk, urodził się 23 kwietnia 1936 roku w Vernon w stanie Teksas. Na grudzień 2023 roku miałby 87 lat. Jego kariera, naznaczona nieśmiertelnymi hitami takimi jak „Only the Lonely” czy „Oh, Pretty Woman”, została nagle przerwana jego śmiercią w 1988 roku. Orbison był dwukrotnie żonaty, a jego burzliwe życie osobiste, naznaczone tragediami, stanowiło tło dla jego głęboko emocjonalnej muzyki.
Roy Kelton Orbison był postacią unikalną na scenie muzycznej, znaną ze swojego charakterystycznego głosu i melancholijnego wizerunku scenicznego. Jego statyczne występy, zawsze ubrany na czarno, z farbowanymi na czarno włosami i ciemnymi okularami przeciwsłonecznymi, budowały aurę tajemniczości i melancholii, która doskonale współgrała z emocjonalnym przekazem jego utworów. Już od czwartego roku życia Roy musiał nosić grube okulary korekcyjne z powodu poważnych problemów ze wzrokiem, co z czasem przełożyło się na jego charakterystyczny sceniczny wygląd.
Najważniejsze fakty:
- Wiek: Na grudzień 2023 roku miałby 87 lat.
- Żona/Mąż: Dwukrotnie żonaty – z Claudette Frady i Barbarą Orbison.
- Dzieci: Miał dzieci z pierwszego małżeństwa.
- Zawód: Piosenkarz, autor tekstów, muzyk.
- Główne osiągnięcie: Stworzenie nieśmiertelnych hitów takich jak „Oh, Pretty Woman” i „Only the Lonely”, wpływ na muzykę rockową.
Podstawowe informacje o Royu Orbisonie
Prawdziwe nazwisko, pochodzenie i wiek
Artysta urodził się jako Roy Kelton Orbison 23 kwietnia 1936 roku w Vernon w stanie Teksas. Na grudzień 2023 roku miałby 87 lat. Jego korzenie sięgały Teksasu, stanu, który odegrał znaczącą rolę w kształtowaniu jego wczesnych doświadczeń muzycznych i życiowych.
Charakterystyczny wizerunek sceniczny
Roy Orbison był znany z unikalnego, statycznego stylu występów. Podczas koncertów poruszał się minimalnie, ubrany zawsze na czarno. W połączeniu z farbowanymi na czarno włosami i ciemnymi okularami przeciwsłonecznymi, tworzyło to jego charakterystyczną aurę tajemniczości i melancholii. Ten wizerunek stał się niemalże jego znakiem rozpoznawczym.
Wada wzroku od dzieciństwa a wygląd
Ze względu na poważne problemy ze wzrokiem, Roy musiał nosić grube okulary korekcyjne już od czwartego roku życia. Ta przypadłość wpłynęła na jego późniejszy charakterystyczny wygląd z ciemnymi szkłami, które stały się integralną częścią jego scenicznej prezencji, potęgując wrażenie intrygi i odrębności.
Rodzina i życie prywatne Roya Orbisona
Małżeństwo z Claudette Frady
W 1957 roku Roy Orbison poślubił Claudette Frady, którą poznał na potańcówce. Ich związek był burzliwy – rozwiedli się w 1964 roku, by ponownie wziąć ślub w 1965 roku. Niestety, ich wspólna droga zakończyła się tragicznie, gdy rok po drugim ślubie, w 1966 roku, Claudette zginęła w wypadku motocyklowym.
Druga żona – Barbara Orbison
W 1969 roku Roy ożenił się z Barbarą Wellhöner Jakobs (Barbara Orbison), z którą pozostał aż do swojej śmierci w 1988 roku. Barbara była jego towarzyszką przez ostatnie lata życia i po jego śmierci aktywnie działała na rzecz zachowania jego dziedzictwa muzycznego.
Trudne warunki dorastania
W 1946 roku rodzina Orbisonów przeprowadziła się do Wink w Teksasie. Roy opisywał to miejsce jako pełne „futbolu, pól naftowych, smaru i piasku”, wyrażając ulgę, gdy w końcu udało mu się opuścić to opustoszałe miasto. Dorastanie w takich warunkach z pewnością kształtowało jego perspektywę i wpłynęło na jego późniejsze teksty piosenek.
Kariera muzyczna i początki
Pierwszy kontakt z muzyką i instrumentami
Na szóste urodziny Roy otrzymał od ojca gitarę. Naukę gry pobierał zarówno od taty, jak i od starszego brata, co sprawiło, że już w wieku siedmiu lat muzyka stała się centralnym punktem jego życia. Gitara okazała się kluczowym instrumentem, który towarzyszył mu przez całą karierę.
Wczesne występy radiowe i medialne
Karierę medialną zaczął bardzo wcześnie. W wieku ośmiu lat śpiewał w lokalnym radiu, a pod koniec lat 40. został gospodarzem własnego programu. Już jako dziecko wykazywał talent i chęć występowania przed publicznością, co było zapowiedzią jego przyszłej wielkiej kariery.
Założenie zespołu Wink Westerners
W 1949 roku, mając zaledwie 13 lat, Roy założył swój pierwszy zespół Wink Westerners. Grupa ta grała standardy country i jazz swingowy, co pokazywało wszechstronność młodego artysty i jego zainteresowanie różnymi gatunkami muzycznymi.
Edukacja a wybór kariery muzycznej
Po maturze w 1954 roku Roy zapisał się na North Texas State College, gdzie początkowo studiował geologię, rozważając ją jako plan awaryjny na wypadek, gdyby kariera muzyczna nie wypaliła. Szybko jednak zmienił kierunek na historię i angielski, by ostatecznie ostatecznie rzucić studia dla kariery muzycznej, w pełni poświęcając się swojej pasji.
Wpływ Elvisa Presleya na wczesną karierę
W 1954 roku Roy Orbison zobaczył występ Elvisa Presleya i był pod ogromnym wrażeniem jego ekspresji scenicznej. To spotkanie początkowo skłoniło go do bardziej energicznych występów, zanim wypracował swój unikalny, statyczny styl, który później stał się jego znakiem rozpoznawczym. Wpływ Elvisa Presleya na rozwój rock and roll był nieoceniony.
Muzyka, osiągnięcia i nagrody
Współpraca z Sun Records i Johnny’m Cashem
W 1956 roku Roy Orbison został zakontraktowany przez Sama Phillipsa z Sun Records, za namową Johnny’ego Casha. Jego pierwszy nagrany tam utwór, „Ooby Dooby”, sprzedał się w nakładzie 200 000 egzemplarzy, co było znaczącym sukcesem i zapowiedzią jego przyszłych dokonań. Współpraca z Sun Records była ważnym etapem w jego karierze.
Złota era w Monument Records i największe hity
Największe sukcesy Roy Orbison odnosił w latach 1960–1966, kiedy to aż 22 jego single trafiły do pierwszej czterdziestki listy przebojów Billboard. W tym okresie powstały jego nieśmiertelne hity, takie jak „Only the Lonely”, „Crying” czy „Oh, Pretty Woman”. Te utwory na stałe wpisały się do historii muzyki rockowej i nadal są uwielbiane przez fanów na całym świecie.
Sukcesy w listach przebojów (Billboard)
Okres od 1960 do 1966 roku był dla Roya Orbisona niezwykle owocny pod względem komercyjnym. Aż 22 jego single zdołały dotrzeć do pierwszej czterdziestki prestiżowej listy Billboard. Szczególnie popularne okazały się takie utwory jak „Only the Lonely”, „Crying” i „Oh, Pretty Woman”, które ugruntowały jego pozycję jako jednej z największych gwiazd muzyki tamtych lat.
Udział w supergrupie Traveling Wilburys
W 1988 roku, tuż przed śmiercią, Roy Orbison współzałożył legendarną grupę Traveling Wilburys. W skład tej supergrupy weszli również George Harrison, Bob Dylan, Tom Petty i Jeff Lynne. Ich debiutancki album, „Traveling Wilburys Vol. 1”, odniósł ogromny sukces komercyjny i artystyczny, potwierdzając talent i charyzmę Orbisona na najwyższym poziomie.
Pisanie hitów dla innych artystów
Zanim Roy Orbison stał się wielką gwiazdą, zarabiał jako kompozytor w firmie Acuff-Rose Music. W tym okresie napisał m.in. piosenkę „Claudette”, która została nagrana przez popularny zespół The Everly Brothers. Ta umiejętność pisania przebojów dla innych świadczy o jego wszechstronnym talencie muzycznym.
Najważniejsze nagrody i wyróżnienia
- Wprowadzenie do Rock and Roll Hall of Fame (1987)
- Wprowadzenie do Nashville Songwriters Hall of Fame (1987)
- Sześć nagród Grammy
- Nagroda Grammy Lifetime Achievement Award
Rankingi wszech czasów
Magazyn „Rolling Stone” sklasyfikował Roya Orbisona na 13. miejscu listy 100 najlepszych wokalistów wszech czasów oraz na 37. miejscu listy największych artystów w historii. Te rankingi podkreślają jego trwałe dziedzictwo i powszechne uznanie dla jego talentu.
Zdrowie, śmierć i ciekawostki
Problemy ze zdrowiem i używkami
W pewnym okresie swojej wczesnej kariery Roy Orbison zmagał się z uzależnieniem od tabletek nasennych oraz amfetaminy. Te problemy zdrowotne były trudnym okresem w jego życiu, jednak udało mu się przezwyciężyć nałogi.
Przyczyna śmierci i okoliczności
Roy Orbison zmarł nagle 6 grudnia 1988 roku w Hendersonville w stanie Tennessee na skutek ataku serca. Miał wówczas zaledwie 52 lata i znajdował się u progu wielkiego odrodzenia swojej kariery, co czyni jego przedwczesną śmierć szczególnie tragiczną. Jego śmierć była wielkim szokiem dla świata muzyki.
Ciekawostki z życia Roya Orbisona
- Choć kojarzony z kruczoczarną fryzurą, jego naturalne włosy miały kolor „pomyjowej szarości” (dishwater grey) i zaczął je farbować na czarno już jako nastolatek.
- Za pierwsze poważne pieniądze zarobione z hitu „Ooby Dooby” w 1956 roku, Roy Orbison kupił sobie fioletowego Cadillaca oraz pierścionek z diamentem.
- Na początku kariery z zespołem The Teen Kings, brał udział w eksperymentalnej trasie po kinach samochodowych (drive-in), gdzie muzycy występowali na dachach budynków projekcyjnych.
- Mimo statusu gwiazdy, opisywany był jako osoba niezwykle nieśmiała, uprzejma, skromna i wręcz „zawstydzona” własnym śpiewem w obecności innych.
Tabela kluczowych wydarzeń w karierze Roya Orbisona
| Rok | Wydarzenie |
|---|---|
| 1956 | Zakontraktowany przez Sun Records. Nagranie utworu „Ooby Dooby”. |
| 1960–1966 | Złota era w Monument Records; 22 single w pierwszej czterdziestce listy Billboard. |
| 1987 | Wprowadzenie do Rock and Roll Hall of Fame i Nashville Songwriters Hall of Fame. |
| 1988 | Współzałożenie supergrupy Traveling Wilburys. Śmierć 6 grudnia. |
Warto wiedzieć: Roy Orbison, mimo swojej scenicznej tajemniczości, był osobą niezwykle nieśmiałą i skromną, co stanowiło fascynujący kontrast z jego potężnym głosem i sceniczną charyzmą.
Ważne wydarzenie: W 1988 roku, tuż przed śmiercią, Roy Orbison dołączył do supergrupy Traveling Wilburys, co stanowiło kolejny dowód jego artystycznej witalności i uznania ze strony innych legend muzyki.
Roy Orbison pozostawił po sobie niezatarte dziedzictwo muzyczne, charakteryzujące się niepowtarzalnym głosem i głęboko emocjonalnymi utworami, które do dziś poruszają słuchaczy na całym świecie. Jego droga artystyczna, od skromnych początków w Teksasie po status legendy rock and rolla, jest dowodem niezwykłego talentu i determinacji. Mimo osobistych tragedii i zmagań z problemami zdrowotnymi, Orbison stworzył muzykę, która przetrwała próbę czasu, cementując jego pozycję jako jednego z najważniejszych artystów XX wieku.
Często Zadawane Pytania (FAQ)
Czy Roy Orbison był niewidomy?
Roy Orbison nie był niewidomy. Miał problemy ze wzrokiem i nosił okulary przeciwsłoneczne na scenie, ponieważ światła sceniczne były dla niego zbyt jasne.
Co stało się z dziećmi Roya Orbisona?
Roy Orbison miał trójkę dzieci z pierwszego małżeństwa: Roya Jr., Anthony’ego i Jamesa. Niestety, dwóch jego synów, Anthony i James, zginęło w tragicznych okolicznościach w dzieciństwie.
Kto odziedziczył pieniądze Roya Orbisona?
Po śmierci Roya Orbisona jego majątek odziedziczył jego syn Roy Jr. oraz jego żona Barbara. Majątek był zarządzany przez fundusz powierniczy.
Z jakiej piosenki zasłynął Roy Orbison?
Roy Orbison zasłynął z wielu hitów, ale jedna z jego najbardziej rozpoznawalnych i uwielbianych piosenek to „Oh, Pretty Woman”. Utwór ten stał się światowym przebojem i jest do dziś jego wizytówką.
Źródła:
https://en.wikipedia.org/wiki/Roy_Orbison
